Tekrar nasıl yapılır? Konu tekrarının doğru zamanı

Tekrar nasıl yapılır sorusunun en önemli kısmı "nasıl" değil, "ne zaman".

Çoğu kişi konuyu bitirdiği gün tekrar ediyor. O an her şey tazedir, tekrar kolay geçer ve iyi hissettirir. Sonra iki hafta sonra bakıldığında hiçbir şey kalmamıştır.

Tekrar nasıl yapılır: unutmadan hemen önce

Öğrenilen bir şey zamanla siliniyor. Silinme hemen başlıyor ve ilk günlerde hızlı gidiyor.

İşin ilginç tarafı şu: tam unutulmaya yakınken yapılan tekrar en çok işe yarıyor. Kolay hatırladığın bir şeyi tekrar etmek zihni zorlamıyor, zorlanmayan zihin de yeniden yerleştirmiyor.

Pratik bir aralık şöyle işliyor:

• 1. tekrar: konuyu bitirdikten bir gün sonra.
• 2. tekrar: üç gün sonra.
• 3. tekrar: bir hafta sonra.
• 4. tekrar: iki-üç hafta sonra.

Her tekrarda aralık büyüyor çünkü her tekrarda bilgi daha uzun kalıyor. Dördüncü tekrardan sonra çoğu konu artık senin.

Tekrar kitap kapalıyken yapılır

Bu maddeye uymak zor ama en önemlisi bu.

Sayfayı yeniden okumak tekrar değil. Okurken tanıdıklık hissi geliyor ve "biliyorum" diyorsun; oysa bilmek, kapalı kitapla hatırlayabilmek demek.

Doğru yöntem: defteri kapat, boş bir kâğıda ne hatırlıyorsan yaz. Sonra aç ve karşılaştır. Bulamadığın yerler tekrar edilecek yerlerdir — gerisi zaten yerleşmiş.

İlk denemede sonuç kötü çıkacak. Bu normal ve aslında iyi bir haber: ne bilmediğini erken öğrenmiş oluyorsun.

Ne tekrar edilir?

Her şey değil. Tekrar edilecek şey, ilk denemede hatırlayamadıkların.

Bunu takip etmenin basit bir yolu var: konuları bir listeye yaz, her tekrardan sonra yanına işaret koy.

• ✓ rahat hatırladım → aralığı büyüt
• ~ zorlandım → aynı aralıkta kalsın
• ✗ hatırlayamadım → yarın tekrar

Birkaç hafta sonra bu liste sana neyi çalışman gerektiğini söylüyor. Tahmin etmek yerine bakıyorsun.

Kendi aralığını bul

Yukarıdaki aralıklar bir başlangıç noktası, kesin bir çizelge değil. Herkesin unutma hızı farklı ve aynı kişide bile konudan konuya değişiyor.

Kendi aralığını bulmanın basit bir yolu var: her tekrarda kendine tek bir soru sor — "bu ne kadar zor geldi?"

• Çok kolay geldiyse aralığı büyüt. Erken tekrar etmişsin; zihni zorlamadığı için az iş görmüş.
• Zorlandıysan ama çıkardıysan aralık doğru. Aynen devam et.
• Hiç hatırlayamadıysan aralığı küçült. Çok beklemişsin.

Birkaç hafta sonra hangi derste ne kadar beklemen gerektiğini kendin biliyorsun. Bu, ezberlenecek bir kural değil, fark edilecek bir şey.

Karıştırarak tekrar et

Bir akşam tek bir derse tekrar yapmak kolay geliyor ama zayıf bir yöntem.

Üç ayrı dersten kısa tekrarlar yapmak daha zor geliyor — ve tam da bu yüzden daha iyi tutuyor. Zihin her geçişte "hangi konudaydık" diye kendini yeniden ayarlıyor ve bu ayarlama öğrenmenin bir parçası.

Aynı şey bir dersin içinde de geçerli: konuları sırayla değil karışık tekrar et.

Bu hafta deneyebilirsin

Yaygın üç hata

Sayfayı yeniden okumak. En yaygın ve en az işe yarayan yöntem. Tanıdıklık üretiyor, hatırlama üretmiyor.

Her şeyi tekrar etmek. Zaten bildiğin şeyi tekrar etmek zaman kaybı. Listeyi kullan.

Tekrarı sona bırakmak. "Hepsini bitirince tekrar ederim" diye başlayan plan, tekrarın hiç yapılmamasıyla bitiyor. Tekrar konunun parçası, sonrası değil.

Yardım istemek

Tekrar düzenini birkaç hafta denediğin hâlde aynı konularda takılıyorsan, mesele tekrar yönteminde olmayabilir — konu ilk anlatıldığında eksik anlaşılmış olabilir.

Bunu fark ettiğinde öğretmenine sor. "Bu konuyu tekrar ediyorum ama oturmuyor" cümlesi, "anlamadım" demekten daha kolay ve daha net.

Bunları tek başına kurmak zor gelirse

Aralıklı tekrar bir alışkanlık ve alışkanlıklar birileriyle birlikte daha kolay kuruluyor.

Etkili Öğrenme ve Not Alma Teknikleri programında tekrar düzenini birlikte kuruyoruz. Hatırlama tarafını güçlendirmek istersen Hafıza Geliştirme Eğitimi var.

Çalışmanın tamamını öğrenci rehberimizde, not tutmayı ayrı bir yazıda anlattık.

Bu sayfayı velinle birlikte açıp bakmak isterseniz ön görüşme talep edebilirsiniz.